გამოთვალეთ საფერავის, რქაწითელის ან ქისის ყურძნის ტკბილის (მუსტის) შაქრიანობის ბრიქსიდან (°Brix) პოტენციურ ალკოჰოლზე გადაყვანა და საჭიროებისას დაშაქრვის ზუსტი ნორმები.
საფერავის ტკბილის შაქრის კალკულატორი შექმნილია ქვევრისა და ევროპული სტილის მეღვინეებისთვის. ყურძნის ტკბილის (მუსტის) შაქრიანობა განსაზღვრავს მომავალი ღვინის პოტენციურ ალკოჰოლს. კალკულატორი ზუსტად გადაიყვანს რეფრაქტომეტრით გაზომილ გრადუს ბრიქსს (°Brix) პოტენციურ ალკოჰოლურ სიმაგრეში (% vol) და ითვლის შაქრის ბალანსს.
500 ლიტრი საფერავის ტკბილის ბუნებრივ დუღილზე გათვლილი
ტექნოლოგიური ფორმულა და მათემატიკა
პოტენციური ალკოჰოლი (% vol) = °Brix × 0.59–0.60 | შაქრის დეფიციტი (გ/ლ) = (მიზნობრივი ალკოჰოლი - არსებული) × 17 გ/ლ
1. შეიყვანეთ ტკბილის საერთო მოცულობა ლიტრებში (მაგ. 500 ლ ქვევრი). 2. შეიყვანეთ გაზომილი საწყისი შაქრიანობა °Brix-ში (მაგ. 22 °Brix). 3. აირჩიეთ სასურველი პოტენციური ალკოჰოლი ღვინოში (12.5%, 13.5% ან 14.0%). 4. აირჩიეთ ჭურჭლის ტიპი (ქვევრი ჭაჭაზე თუ უჟანგავი ცისტერნა). 5. კალკულატორი გამოთვლის მოსალოდნელ ალკოჰოლს და საჭირო კორექტირებას.
მაგალითად: 500 ლიტრი საფერავის ტკბილი საწყისი შაქრიანობით 22.0 °Brix: პოტენციური ალკოჰოლი სრული დადუღებისას შეადგენს: 22.0 × 0.595 = 13.1% vol. თუ მიზანია კლასიკური მძლავრი 13.5%-იანი ქვევრის საფერავი, ალკოჰოლის დეფიციტია 0.4% vol. ამ სხვაობის დასაფარად საჭიროა დაახლოებით 6.8 გრამი შაქარი ლიტრზე (სულ 3.4 კგ შაქარი 500 ლიტრზე, თუ კანონმდებლობა უშვებს კონცენტრირებული ტკბილით შევსებას).
საქართველოს კანონმდებლობით "ვაზისა და ღვინის შესახებ", ადგილწარმოშობის დასახელების (PDO) და ხარისხიან ქართულ ღვინოებში ჭარხლის შაქრის დამატება (შაპტალიზაცია) მკაცრად აკრძალულია! შაქრიანობის ბუნებრივი დეფიციტის დასაბალანსებლად გამოიყენება მხოლოდ დადუღებამდე კონცენტრირებული ყურძნის ტკბილი ან გვიანი რთველის ტკბილი.
ავტორიტეტული წყაროები და ნორმატივები: საქართველოს კანონი "ვაზისა და ღვინის შესახებ", საქართველოს ეროვნული ღვინის სააგენტო, საქართველოს მეღვინეთა გილდია.
Every formula on WebChatKit is documented with its mathematical derivation, unit constraints, and practical trade tolerances. Calculations are verified against recognized standards (such as ASTM, ISO, NEC, JIS, and Eurocodes) by our technical team. If you find an edge-case or formula variance, please submit a calculation review for immediate editorial audit.
დადუღებისას 1 °Brix იძლევა საშუალოდ 0.59-დან 0.60% მოცულობით ალკოჰოლს (მაგ. 22 °Brix იძლევა დაახლოებით 13.0–13.2% vol).
უმაღლესი ხარისხის მშრალი საფერავისთვის ოპტიმალური შაქრიანობაა 22-დან 24 °Brix-მდე, რაც იძლევა 13.0–14.2% ალკოჰოლს და სრულ ფენოლურ სიმწიფეს.
ბუნებრივად ნახევრადტკბილი ქინძმარაულისთვის საფერავი იკრიფება არანაკლებ 23–25 °Brix შაქრიანობით, რათა დუღილის გაჩერების შემდეგ დარჩეს 30–50 გ/ლ ნარჩენი შაქარი.
ბრიქსი და ბალინგი პრაქტიკულად იდენტური შკალებია – ორივე ზომავს საქაროზას პროცენტულ შემცველობას წყალხსნარში (1 °Brix = 1 გ შაქარი 100 გ წვენში).
საქართველოს კანონმდებლობით შაქრის დამატება აკრძალულია. გარდა ამისა, ჭარხლის შაქარი აფუჭებს ქვევრის ღვინის უნიკალურ ორგანოლეპტიკასა და სტრუქტურას.
ოპტიკური რეფრაქტომეტრები დაკალიბრებულია 20°C-ზე. ყოველ 1°C გადახრაზე ჩვენება იცვლება დაახლოებით 0.07 °Brix-ით (თუ არ გააჩნია ATC ავტომატური კომპენსაცია).
ზედმეტად მაღალი შაქრიანობისას ღვინო გამოვა მძიმე ალკოჰოლით (>15.5%), რამაც შეიძლება საფუვრების დახოცვა და დუღილის ნაადრევი გაჩერება (ჩაჭედვა) გამოიწვიოს.
1 ლიტრ ტკბილში ალკოჰოლის 1% vol-ით მოსამატებლად საფუარს სჭირდება დაახლოებით 16.5–17 გრამი ფერმენტირებადი შაქარი.
დუღილის დაწყების შემდეგ რეფრაქტომეტრი ცრუ მაღალ ჩვენებას იძლევა ალკოჰოლის გამო; ამ დროს გამოიყენება არეომეტრი (ჰიდრომეტრი) ან სპეციალური გადასაყვანი ფორმულა.
საფერავის ტკბილში ოპტიმალური ტიტრული მჟავიანობაა 5.5–7.0 გ/ლ (ღვინის მჟავაზე გადათვლით), რაც ღვინოს ანიჭებს ცოცხალ დაბალანსებულ გემოს.